2. Afwijkingen op programmaniveau

2. Verkiezingen
Het beschikbare budget voor de gemeenteraadsverkiezingen 2026 is niet toereikend om in 2026 ook te kunnen starten met de noodzakelijke voorbereidingen voor de verkiezingen van Provinciale Staten en de waterschappen in 2027. Deze voorbereidingen moeten tijdig worden opgestart om de organisatie en uitvoering van deze verkiezingen goed te kunnen waarborgen. Daarom is aanvullend incidenteel budget nodig voor de eerste voorbereidingswerkzaamheden en de bijbehorende organisatorische en uitvoeringskosten.

3. Fractiebudgetten
Op basis van de verordening Ambtelijke bijstand en fractieondersteuning hebben de fracties recht op een budget van € 21.000. Dit bedrag is niet meegenomen in de meerjarenbegroting.

4. Inhuur Burgerzaken
Om de toegenomen vraag naar reisdocumenten binnen de afgesproken servicenormen op te vangen, is ook in 2026 extra tijdelijke capaciteit ingezet voor de balies en de afhaalbalie. De hogere legesopbrengsten als gevolg van de reisdocumentenpiek zijn eerder in de begroting verwerkt. Conform de eerder aangekondigde evaluatie van de procesverbeteringen is bezien of de benodigde extra personele inzet kon worden verminderd. Hoewel het aanvraag- en afhaalproces verder is geoptimaliseerd, blijkt de extra personele inzet, onder meer als gevolg van de toegenomen complexiteit van de werkzaamheden en de verplichte functiescheidingen, noodzakelijk te blijven om de wachttijden binnen de servicenormen te houden. De financiële verwerking van de hiermee samenhangende extra personeelslasten voor 2026 vindt daarom plaats in deze Tussenrapportage.

2. Vervanging dienstvoertuigen handhaving
De beide boa voertuigen zijn aan vervanging toe, waarnaast tevens de behoefte is om een voertuig die geschikt is voor het vervoeren van aangehouden personen. Deze mogelijkheid hebben de huidige boa voertuigen niet. Daarom worden er twee nieuwe voertuigen geleased om aan deze behoefte te voldoen. De huidige twee voertuigen worden overgedragen aan de buitendienst. Met deze aanvullende kosten kunnen de beide voertuigen ingericht worden als boa voertuig (opbouw, striping en inrichting).

Excel-tabel

3. Afvoeren lachgasflessen
Het opruimen en afvoeren van lachgasflessen kan (nog) niet door onze boa’s worden gedaan vanwege de mogelijke gevaarzetting. Het opruimen en afvoeren wordt daarom uitgevoerd door een gespecialiseerd bedrijf. Naar verwachting worden circa 100 extra lachgasflessen afgevoerd ten opzichte van de begroting, wat leidt tot hogere verwerkingskosten.

Excel-tabel

4. Toezicht en handhaving Oude Maas
Tijdens warme dagen leidt de grote bezoekersstroom naar recreatiegebied Oude Maas tot verkeers- en parkeeroverlast en risico’s voor de bereikbaarheid van hulpdiensten. De gemeente heeft daarom een verkeers- en parkeerplan opgesteld, bebording geplaatst en op dagen boven de 25 graden verkeersregelaars ingezet. Omdat de benodigde inzet in 2026 grotendeels door de gemeente is georganiseerd, zijn de kosten € 40.000 hoger dan geraamd. Met het NRIJ gaan we in gesprek over de toekomstige samenwerking, de inzet in het gebied en de mogelijkheden om deze kosten te verhalen.

Excel-tabel

2. Klein onderhoud civiele kunstwerken
Op 24 februari 2026 heeft de gemeenteraad het beheerplan civiele kunstwerken vastgesteld en besloten om het benodigde budget voor 2026 incidenteel te verwerken in de Tussenrapportage 2026 en het structureel benodigde budget te verwerken in de Begroting 2027.

3. Gladheidsbestrijding
De afwijking is ontstaan door hevige sneeuwval en ijzel begin dit jaar, waardoor meer zout is verbruikt. Daarnaast waren de kosten voor zout, brandstof en transport hoger dan geraamd.

4. Extra aanpak zwerfafval
De geraamde lasten van € 80.000 hebben betrekking op de inzet van de UPV-vergoeding voor zwerfafval. Bij het opstellen van de begroting waren de definitieve vergoedingen nog niet bekend en is alleen een voorlopig inkomstenbudget opgenomen. De bijbehorende uitgaven zijn destijds nog niet begroot, omdat hiervoor eerst een jaarplan moest worden opgesteld. Nu dit jaarplan is vastgesteld, worden de lasten via de Tussenrapportage alsnog verwerkt. Hiermee worden de inkomsten en uitgaven met elkaar in overeenstemming gebracht. Vanaf 2027 worden zowel de geraamde inkomsten als de bijbehorende uitgaven vanaf dat moment volledig in de begroting opgenomen.

5. Reiniging openbare ruimte
De afwijking ontstaat doordat de kosten van de perscontainer niet waren begroot en daarom incidenteel zijn gedekt. Door de nieuwe kostenverdeling wordt een deel van deze kosten toegerekend aan reiniging.

6. Openbaar vervoer voor pensioengerechtigden
Door verdere vergrijzing van de populatie binnen Barendrecht maken steeds meer inwoners gebruik van de regeling OV voor pensioengerechtigden.

2. Exploitatie aankoop Turnhal
In 2025 heeft de raad besloten over de aankoop van de sportaccommodatie aan de Flensburg 5, de Turnhal (RV2023-033653). Met deze begrotingsmutatie worden de structurele exploitatielasten en baten van de accommodatie in de meerjarenbegroting gezet. Per saldo is deze begrotingswijziging budgetneutraal.

3. Subsidie Zwem- en Polovereniging Barendrecht
Het college heeft een incidentele subsidie van € 21.000 verleend aan de Zwem- en Polovereniging Barendrecht. Door de vertraagde oplevering van de uitbreiding van het Inge de Bruijn zwembad beschikt de vereniging tijdelijk over onvoldoende zwemwatercapaciteit en moet zij uitwijken naar gehuurd zwembadwater in Rotterdam. Hierdoor ontstaat een geprognotiseerd exploitatietekort. De subsidie is bedoeld om dit tijdelijk tekort op te vangen.

2. Schuldhulpverlening
Voor de uitvoering van schuldhulpverlening aan ondernemers wordt in 2026 externe capaciteit ingezet. Dit leidt tot een extra uitgave van circa € 70.000 en legt druk op het bestaande budget. De inzet betreft structurele werkzaamheden die momenteel via tijdelijke inhuur worden ingevuld, wat de doelmatigheid en transparantie van de middeleninzet beperkt. Tegelijkertijd neemt de vraag naar schuldhulpverlening onder ondernemers toe, waardoor de druk op capaciteit en budget verder oploopt. Deze ontwikkeling heeft onze aandacht, mede gezien het structurele karakter van de werkzaamheden en de risico’s voor de beheersbaarheid van de kosten.

3. Wet BUIG
Op dit moment zien we dat de verwachte uitgaven in lijn zijn met die van vorig jaar. Ondanks de ongeveer gelijkblijvende uitgaven is er een tekort op de BUIG van € 300.000. Dit wordt veroorzaakt doordat er in de begroting 2026 een lagere uitgave is geraamd dan in 2025. Doordat de gemeente nog in afwachting is van de definitieve BUIG inkomsten vanuit het Rijk, welke in september aan de gemeenten wordt gecommuniceerd, is het nog te vroeg om de uiteindelijke omvang van het tekort in 2026 te prognosticeren. Wel zien we een lichte stijging van de instroom en leidt de invoering van de Participatiewet in Balans ertoe dat inwoners meer ruimte krijgen om vanuit eigen regie stappen te zetten, terwijl gemeenten minder mogelijkheden hebben om handhavend op te treden, bijvoorbeeld door het opleggen van maatregelen.

4. Maatschappelijk werk
Het budget voor Maatschappelijk werk wordt met € 34.200 overschreden. Er is besloten om de Barendrechtse Uitdaging eenmalig een hogere subsidie te verstrekken dan oorspronkelijke was begroot, vanwege de groei van de activiteiten. In de tweede helft van 2026 wordt een evaluatie uitgevoerd om te beoordelen of de gesubsidieerde activiteiten en de subsidiebeschikking weer met elkaar in balans kunnen worden gebracht.

5. Re-integratie
Voor 2026 wordt momenteel een tekort op het re-integratiebudget geraamd van € 125.000. Dit tekort wordt voornamelijk veroorzaakt doordat in de begroting 2026 een lager budget voor re-integratie-uitgaven is opgenomen dan op basis van de huidige verwachtingen noodzakelijk blijkt. 

Het re-integratiebudget wordt in belangrijke mate ingezet voor wettelijke taken, waaronder loonkostensubsidies en beschut werk. Ook worden hieruit kosten voor onder meer onderzoeks- en inspectiewerkzaamheden en voorzieningen zoals kinderopvang in het kader van participatie en re-integratie bekostigd.

6. Bijdrage Regionale Jeugdhulp GRJR
Een geactualiseerd beeld van de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR) laat zien dat de verwachte kostenstijging voor gespecialiseerde jeugdhulp lager uitvalt dan eerder geraamd. Tegelijkertijd blijven de kosten onder druk staan als gevolg van verschillende ontwikkelingen. Zo neemt het aantal jeugdigen met complexe problematiek toe, waardoor vaker een beroep wordt gedaan op intensieve en kostbare jeugdhulp. Daarnaast leiden een toename van meldingen bij VTRR tot hogere kosten in de jeugdhulpketen, onder meer voor crisiszorg en specialistische jeugdhulp.
Op basis van de meest recente inzichten heeft de GRJR de gemeentelijke bijdragen bijgesteld in de recent vastgestelde begrotingswijziging. Hoewel de verwachte bijdrage voor 2026 lager uitvalt, wordt dit begrotingsadvies niet volledige overgenomen in onze gemeentelijke begroting. In de loop van dit jaar zijn namelijk extra kosten ontstaan op het terrein van intensieve specialistische jeugdhulp. Door hier tijdig rekening mee te houden, wordt voorkomen dat later in het jaar een negatieve begrotingsbijstelling noodzakelijk is.
Ten opzichte van de Ontwerpbegroting 2026 daalt de geraamde bijdrage aan de GRJR met € 675.600.

7. Minimabeleid
De uitgaven voor het minimabeleid vallen hoger uit dan verwacht. Dit wordt voornamelijk veroorzaakt doordat de uitgaven voor bijzondere bijstand hoger zijn dan begroot. Meer inwoners dan verwacht werd hebben een beroep gedaan op ondersteuning voor uiteenlopende noodzakelijke kosten.  Daarnaast zien we dat meer inwoners met financiële zorgen de weg naar ondersteuning weten te vinden. De in 2024/2025 gevoerde campagne "Stap naar hulp" heeft vermoedelijk bijgedragen aan het verlagen van drempels en het normaliseren van hulpvragen, wat zichtbaar wordt in het gestegen bereik. 

8. Wijkteams
Op het budget Inzet in de Wijkteams wordt € 136.500 overschreden. Om tijdig uitvoering te kunnen geven aan de wettelijke taak van Team Toegang (indicatiestelling jeugdhulp) en de wachtlijsten terug te dringen, is in de tweede helft van 2026 aanvullende capaciteit noodzakelijk. De hiermee samenhangende personeelskosten leiden tot een incidenteel nadeel van € 100.000. De achterstanden en de toenemende complexiteit van aanvragen en de verzwaring van hulpvragen vragen om meer onderzoek en een intensievere beoordeling. De structurele inrichting en doorontwikkeling van de toegang worden meegenomen in het Actieplan Jeugd en Gezin. 

Daarnaast is bij de aanbesteding van de wijkteams gebleken dat de daadwerkelijke CAO-stijgingen van de gecontracteerde partijen hoger uitvallen dan de indexatie waarmee bij het opstellen van de begroting, op basis van de destijds beschikbare informatie, rekening is gehouden. Dit leidt tot een incidenteel financieel nadeel van € 36.500.

9. Eigen bijdrage WMO
De opbrengsten uit de eigen bijdrage ontwikkelen zich gunstiger dan begroot. Omdat deze opbrengsten aan het begin van het jaar moeilijk in te schatten zijn, is dit verschil pas in de loop van het jaar zichtbaar geworden. De huidige prognose laat een verwacht overschot van € 100.000 zien.

10. Participatieverordening Barendrecht
Per 1-1-2025 is de wet Versterking participatie op decentraal niveau van kracht. Hierin is de verplichting opgenomen dat gemeenten een participatieverordening opstellen met duidelijke kaders voor de inwoners om betrokken te kunnen zijn bij het opstellen, uitvoeren en evalueren van beleid, inclusief uitdaagrecht. Voor de verdere uitwerking en implementatie van de Participatieverordening heeft de gemeenteraad op 27 januari 2026 een budget van € 150.000 beschikbaar gesteld. In 2026 zal naar verwachting € 50.000 worden uitgegeven.

11. Wasservice
Tijdens de behandeling van de Verordening maatschappelijke ondersteuning Barendrecht 2026 is gesproken over de noodzaak om de Wmo toekomstbestendig te organiseren, met de mogelijkheid van een wasservice als algemene voorziening, als alternatief voor een deel van de huidige maatwerkvoorzieningen. Via een raadsinformatiebrief van 27 mei 2026 is de gemeenteraad over de verdere uitwerking geïnformeerd. Voor de invoering is een eenmalig budget van € 99.000 nodig. Met de invoering wordt verwacht een structurele besparing van € 350.000 tot € 450.000 op jaarbasis op de totale kosten voor huishoudelijke verzorging te kunnen realiseren.

2. Inzameling huishoudelijk afval
De Gemeente Rotterdam betaalde de regiokosten voor communicatie en Service & contact voor het Centrum voor Jeugd en Gezin. De gemeente Rotterdam heeft aangegeven deze regiokosten vanaf 2025 niet meer te willen betalen. Deze kosten moet elke regiogemeente individueel gaan betalen.

2. Realisatiestimulans Rijk
Op 5 november 2025 is de Realisatiestimulansregeling in de Staatcourant gepubliceerd. Met deze regeling beloont het Rijk gemeenten die betaalbare woningen bouwen, door hen financieel te ondersteunen. Voor iedere betaalbare woning waarvan de bouw is (ge)start tussen 1 januari 2025 en 31 december 2029 ontvangen gemeenten een bijdrage van € 7.000 per woning, binnen een landelijk budget van circa € 2,5 miljard. Voor 2026 verwachten we te starten met 116 betaalbare woningen (RIB 2026-014436). 

2. Baten hondenbelasting
De geraamde opbrengsten uit de hondenbelasting worden met €36.800 neerwaarts bijgesteld. Uit de meest recente uitvoeringsgegevens is er sprake van een afname van 155 belastingplichtige honden. Daarnaast is de belastingopbrengst verder afgenomen doordat ingediende bezwaren hebben geleid tot een neerwaartse bijstelling van de aanslagen.

3. Indexering gemeentelijke gebouwen
Dit betreft de indexering van de baten en lasten van het gemeentelijke vastgoed. Deze mutatie betreft de indexering van de baten en lasten van het gemeentelijk vastgoed. Bij het opstellen van de jaarrekening 2025 is geconstateerd dat eerdere indexeringen niet volledig waren verwerkt. Dit heeft geleid tot een nadeel in de jaarrekening 2025. Voor 2026 moeten deze indexeringen eveneens worden opgenomen. De structurele verwerking van deze indexeringen wordt meegenomen bij de opstelling van de Begroting 2027.

4. Indexering verhuur gronden en landerijen
Dit betreft de indexering van de baten voor de verhuur van gronden en volkstuinen.

5. Planmatig onderhoud gebouwen
Voor het planmatig onderhoud wordt het budget in 2026 met € 1,4 miljoen verhoogd. Deze verhoging wordt gedekt uit de onderhoudsreserve. Op basis van de meest recente planning is duidelijk geworden dat in 2026 meer onderhoudswerkzaamheden worden uitgevoerd dan waarmee bij het opstellen van de begroting rekening is gehouden. Het betreft met name onderhoudsprojecten die inmiddels in uitvoering zijn of waarvan de voorbereiding is gestart. Voorbeelden hiervan zijn: Sporthal Aksent, Sporthal Lagewei, locatie Riederpoort, locatie Vrijenburg en het gemeentehuis.

6. Trekkenwand Het Kruispunt
Met raadsvoorstel Vervangen van de trekkenwand installatie in theater Het Kruispunt is de gemeenteraad geïnformeerd dat herstelwerkzaamheden op dat moment niet mogelijk waren, vanwege het ontbreken van toegang tot het besturingssysteem, welke noodzakelijk is voor het uitvoeren van deze werkzaamheden. Naar aanleiding van de ingebrekestelling die naar de leverancier is verzonden, heeft deze partij op eigen kosten een programma ontwikkeld waarmee alsnog toegang tot het besturingssysteem werd verkregen. Na uitvoerig overleg met de betrokken partijen is inmiddels een hersteloptie goedgekeurd. Deze zal worden gerealiseerd voor een bedrag van circa € 210.000. De voorziening voor het afboeken van de boekwaarde van de huidige trekkenwandinstallatie van € 257.000 en het nieuwe investeringskrediet kan hiermee komen te vervallen. Hierover is de gemeenteraad geïnformeerd via een raadsinformatiebrief op 19 juni 2026.

7. Decembercirculaire 2025 en meicirculaire 2026
Over de gevolgen van de Decembercirculaire 2025 is de raad geïnformeerd op 6 januari 2026 en over de Meicirculaire 2026 op 9 juni 2026. Deze worden nu meegenomen in de Tussenrapportage 2026.

8. Onroerende Zaakbelasting
De opbrengsten worden op basis van de definitief opgelegde aanslagen naar boven bijgesteld met € 400.000. Van deze hogere opbrengst heeft €300.000 betrekking op de OZB niet-woningen en € 100.000 op de OZB- woningen. De afwijking op de OZB-niet woningen is relatief groter, doordat deze categorie gevoeliger is voor waardemutaties en areaaluitbreidingen van bedrijfsobjecten. Daarnaast bedragen zowel het eigenarendeel als het gebruikersdeel van niet-woningen bij aan de opbrengst. De hogere opbrengsten voor woningen worden veroorzaakt door hogere WOZ-waarden en een grotere areaalontwikkeling dan waarmee bij het opstellen van de begroting rekening is gehouden.

9. Rente- lang en kortlopende geldleningen
Uit de actualisatie van de financieringsbehoefte 2026 blijkt dat voorlopig geen aanvullende langlopende financiering in 2026 hoeft te worden aangetrokken. De huidige liquiditeitspositie en het aanwezige financieringsoverschot bieden voldoende dekking voor de geplande investeringen en uitgaven. Als gevolg hiervan vervallen de begrote rentelasten voor nieuwe langlopende leningen. Dit leidt tot een voordelig rente-effect van € 750.000. Naar verwachting blijft de financieringspositie gedurende het grootste deel van het jaar toereikend. Mocht aan het einde van 2026 alsnog aanvullende langlopende financiering noodzakelijk blijken, dan zal het financiële effect daarvan naar verwachting beperkt zijn vanwege de korte resterende looptijd binnen het begrotingsjaar.

10. Afschrijvingen investeringen
In 2026 is er een voordeel op afschrijvingslasten investeringen van € 600.000 door onderuitputting op investeringen eind 2025.