Het saldo na de 2e Tussenrapportage 2023 was € 4.366.300 negatief. Het uiteindelijke saldo van de jaarrekening is uitgekomen op een jaarresultaat van € 3.307.835 negatief, dat wil zeggen dat de mutaties na de 2e Tussenrapportage een voordeel hebben opgeleverd van € 1.058.465. In de analyse van het saldo hierna worden de afwijkingen groter dan € 100.000 toegelicht. In onderstaand overzicht zijn deze opgenomen. De overige afwijkingen (vanaf € 25.000 tot € 100.000) zijn in de programma’s toegelicht bij het onderdeel ‘Wat heeft het gekost’.
Saldo na 2e Tussenrapportage 2023 | 4.366.300 | |||||
---|---|---|---|---|---|---|
tekort | ||||||
Nadelen | ||||||
1 | Wet BUIG uitkeringen | 2.045.467 | ||||
2 | Bijdrage GR Jeughulp Rijnmond | 718.138 | ||||
3 | Opvang Oekraïners | 453.007 | ||||
4 | Lokale Jeugdzorg | 359.504 | ||||
5 | Aanleg glasvezelnetwerk | 171.722 | ||||
6 | WMO begeleiding en Overige Pgb | 139.532 | ||||
7 | Verkiezingen | 127.167 | ||||
8 | Vluchtelingenwerk trajecten | 121.531 | ||||
9 | Dividend nutsbedrijven | 101.603 | ||||
Totaal nadelen | 4.237.671 | |||||
Voordelen | ||||||
10 | Algemene uitkering | -1.626.924 | ||||
11 | Energietoeslag | 1.032.730 | ||||
12 | Bijdrage GR BAR-Organisatie | -1.161.100 | ||||
13 | WABO vergunningen | -1.116.210 | ||||
14 | Planmatig onderhoud wegen | -609.690 | ||||
15 | OZB (niet)woningen | -224.382 | ||||
16 | Riolering | -204.812 | ||||
17 | Brandbestrijding | -180.237 | ||||
18 | Uivoering Duurzaamheidsmaatregelen | -152.804 | ||||
19 | Integraal Veiligheidsbeleid | -130.416 | ||||
20 | Buurtsportcoaches | -121.936 | ||||
21 | Rente langlopende- en kortlopende leningen | -117.400 | ||||
22 | Milieubeheer | -106.479 | ||||
23 | Gronden en landerijen | -103.664 | ||||
24 | Wijkveiligheid | -100.000 | ||||
Totaal voordelen | -4.923.324 | |||||
Overige afwijkingen (< € 100.000) | -372.812 | |||||
Totaal afwijkingen na 2e Tussenrapportage 2023 | -1.058.465 | |||||
Saldo Jaarrekening 2023 | 3.307.835 | |||||
tekort | ||||||
1. Wet BUIG uitkeringen (€ 2.045.467 nadeel)
Het tekort op de BUIG (gebundelde uitkering voor het bekostigen van uitkeringen) komt onder andere door de relatief lagere inkomsten vanuit het Rijk. Daarnaast zijn er meer uitgaven. In 2023 is er een flinke inhaalslag gemaakt op de huisvestingstaakstelling van statushouders. Statushouders komen standaard in aanmerking komen voor een uitkering wanneer zij gehuisvest zijn. Hierdoor zijn er dus meer uitkeringen verstrekt. Ook kenmerkt de instroom vanuit reguliere verhuisbewegingen zich overwegend door een grote afstand tot de arbeidsmarkt (multi problematiek). In de begroting 2023 was de wens opgenomen om het uitkeringsbestand te laten dalen. Dit is om de bovengenoemde redenen helaas niet gehaald. Het begrote bedrag voor loonkostensubsidie is niet dekkend gebleken voor alle mensen met een arbeidsbeperking die de gemeente Barendrecht op deze wijze ondersteund heeft.
2. Bijdrage GR Jeugdhulp Rijnmond (€ 718.138 nadeel)
De oorspronkelijke begroting van de GRJR (juli 2022) was gebaseerd op aannames over vermindering van de inzet van regionaal ingekochte hulp (meer lokaal inzetten i.p.v. regionaal). Uit de ontvangen toewijzingen was deze verschuiving naar lokale zorg vrijwel (nog) niet zichtbaar. De ontwerpbegrotingswijziging (april 2023) was een bijstelling, omdat de vermindering van regionale hulp minder dan verwacht optrad in de eerste maanden. Wel werd toen verwacht dat dit in de rest van het jaar nog zou lukken en er minder regionale jeugdhulp ingezet zou worden. In de eerste bestuursrapportage van de GRJR (juli 2023) werd al geconcludeerd dat het resultaat voor 2023 lastig te voorspellen is. De eerste bestuursrapportage gaf wel genoeg aanleiding om de definitieve begrotingswijziging (september 2023) op te hogen, maar was nog wel gebaseerd op inschattingen van gemeenten dat de dalende lijn alsnog in zou zetten. In de realisatiecijfers tot en met juli 2023 was te zien dat met name de inzet van B (opname), D (daghulp), E (ambulant) en LTA hoger was dan voorzien. De aannames op basis van de eerste rapportage en de inschattingen per gemeente in de gewijzigde begroting komen in de praktijk nog niet uit. In november 2023 was de verwachting dat de aangepaste begroting GRJR met € 35 mln. overschreden zou worden. Hieruit blijkt dat de ambities vanuit de regio door de GRJR te rooskleurig door vertaald zijn in de begroting en dit wordt gaandeweg het jaar steeds meer zichtbaar in de realisatiecijfers. Uiteindelijk is het voorlopige resultaat van 2023 voor Barendrecht, na alle begrotingswijzigingen, een tekort van € 718.138.
3. Opvang Oekraïners (€453.007 nadeel)
Dit nadeel komt met name door een lagere rijksbijdrage dan waar in 2e Tussenrapportage 2023 van uit was gegaan. De kosten voor de opvang zijn uiteindelijk ook lager uitgevallen. Per saldo was het voordeel € 453.007 lager.
4. Lokale Jeugdzorg (€ 359.504 nadeel)
In 2023 hebben we te maken gehad met één jeugdige vanuit het woonplaatsbeginsel die flinke kosten met zich meebrengt, wat zorgt voor een overschrijding van het budget. De totale kosten van deze jeugdige bedragen € 437.248. Hoewel de jongere nu deels gebruik maakt van de WLZ (wet langdurige zorg) zijn wij komende jaren ook nog (financieel) verantwoordelijk.
5. Aanleg glasvezelnetwerk (€ 171.722 nadeel)
De degeneratie vergoedingen voor aanleg glasvezel vallen in 2023 € 151.929 lager uit, omdat er circa 27% minder aansluitingen zijn gerealiseerd dan vooraf globaal ingeschat was. Wel was de volledige opbrengst, doorgeschoven vanuit 2022, in de begroting opgenomen. In de raming waren bijvoorbeeld adressen voor garages meegenomen, waarvoor geen aansluitingen zijn gemaakt. Doordat aan het eind van de werkzaamheden wordt afgerekend was dit niet eerder bekend. De kosten voor uitvoering en afstemming als gevolg van extra benodigd toezicht waren € 19.793 hoger.
6. VMO begeleiding en Overige PGB (€ 139.532 nadeel)
Bij de Jaarrekening 2022 was er een overschot van € 212.000 en is er structureel € 150.000 afgeraamd op dit budget. Dat blijkt achteraf een onjuiste inschatting. In 2023 was er juist een toename in het aantal beschikkingen. Dit is te verklaren door de beweging dat steeds meer inwoners (langer) thuis moeten blijven wonen. Zo is er voor inwoners met geestelijke problematiek de beweging van beschermd wonen naar beschermd thuis wonen, waardoor meer begeleidingskosten gemaakt worden. Daarnaast gaat de vergrijzing in Barendrecht harder dan gemiddeld waardoor dus meer inwoners gebruik moeten maken van zorg en begeleiding.
7. Verkiezingen (€ 127.167 nadeel)
Door de val van het kabinet is er in 2023 een extra verkiezing geweest. Het oorspronkelijk begrote bedrag voor deze verkiezing staat in de meerjarenbegroting op het jaar 2025. De meerjarenbegroting zal hierop aangepast worden. Dit levert, onder voorbehoud dat er niet opnieuw onverwacht verkiezingen plaatsvinden, in 2025 een voordeel op van gelijke grootte. Tevens is dit jaar voor het eerst besloten tot een zogenaamde centrale stemopneming. Dit betekent extra kosten i.v.m. de organisatie (en bezetting) van een tweede verkiezingsdag.
8. Vluchtelingenwerk trajecten (€ 121.531 nadeel)
Voor de trajecten die uitgevoerd worden in het kader van de ‘maatschappelijke begeleiding’ door Vluchtelingenwerk is abusievelijk geen bedrag begroot. Het bedrag is hoger dan verwacht door de inhaalslag die gemaakt is bij het realiseren van de huisvestingstaakstelling. We hebben daarnaast meer statushouders gehuisvest dan verplicht. Dit leidt tot hogere kosten in 2023.
9. Dividend nutsbedrijven (€ 101.603 nadeel)
Het incidentele nadeel wordt met name veroorzaakt door een lager (regulier) dividend van Stedin. Hierin zijn ook de afwikkelingskosten van de Aandeelhouderscommissie van Stedin verrekend rond de overdracht en afwikkeling van de verkoop van Eneco.
10. Algemene uitkering (€ 1.626.924 voordeel)
11. Energietoeslag (€ 1.032.730 nadeel)
Na de septembercirculaire bedroeg de algemene uitkering € 79.011.000. Dit is uiteindelijk € 80.637.924 geworden na de decembercirculaire en afrekeningen van voorgaande jaren. Een voordeel van € 1.626.924, met name door het ontvangen bedrag voor de energietoeslag van € 1.261.000. Op het budget van het minimabeleid is een nadeel van € 1.032.730 voor de uitgaven voor de energietoeslag. Per saldo bedraagt het voordeel dus € 594.194.
12. Bijdrage GR BAR-Organisatie (€ 1.161.100 voordeel)
De Jaarrekening 2023 van de BAR-Organisatie valt € 1.847.300 positief uit, waardoor de bijdrage voor Barendrecht in 2023 € 1.161.100 lager uitvalt.
Dit voordeel bestaat uit:
-Onderbesteding Jaaroverschrijdende Projecten € 875.700;
-Verrekening maatwerk € 118.500;
-Restant rekeningsaldo € 166.900.
Onderbesteding Jaaroverschrijdende Projecten
De onderbesteding op jaaroverschrijdende projecten bestaat uit:
Ontvlechtingsbudget BAR-Organisatie € 738.500;
Voor de ontvlechting van de BAR heeft Barendrecht een bedrag van € 2,1 miljoen beschikbaar gesteld waarvan € 738.500 niet is uitgegeven. Dit bedrag blijft nodig in 2024 voor de afronding van het project, met name voor ontvlechting ICT en het Transitiebureau. De ICT kosten zijn moeilijk te begroten omdat deze mede afhankelijk zijn van leveringstermijnen en aanbesteding. De hoogte van de kosten van het Transitiebureau is afhankelijk van de geplaatste medewerkers. Voorgesteld wordt om dit bedrag door te schuiven naar 2024 en weer beschikbaar te stellen aan de BAR-Organisatie (Bedrijfsvoeringspartner).
Implementatie Omgevingswet € 104.700;
In 2023 zijn minder uitvoeringskosten gemaakt voor de implementatie van de Omgevingswet. Enkele acties zijn per 1 januari 2024 aan de gemeente overgedragen. Dit resulteert in een onderbesteding van
€ 104.700.
Vervanging medewerker die is ingezet als projectleider voor Dutch Fresh Port Werkt € 32.500;
Voor de projectleider Dutch Fresh Port Werkt was het de bedoeling om per 1 januari 2023 een vaste medewerker te hebben. Deze is echter pas vanaf augustus 2023 gestart met de werkzaamheden ten behoeve van de uitstroomverbetering BAR-breed. De onderbesteding bedraagt € 32.500.
In de begroting 2023 was al rekening gehouden met een teruggave op het maatwerk van € 250.000. Dit is uiteindelijk € 368.500 geworden, een voordeel van € 118.500. Uiteindelijk blijft er nog een voordeel van € 166.900 over van het positieve rekeningsaldo van de BAR-Organisatie.
13. WABO vergunningen (€ 1.116.210 voordeel)
In 2023 is er een incidenteel voordeel op de legesinkomsten van bouwvergunningen. Er was € 1.380.900 geraamd en er is € 2.497.110 binnengekomen. Deels komt dit door de toename van bouwkosten waardoor de inkomsten hoger uitvielen dan de oorspronkelijke ramingen. Daarnaast is op 1 januari 2024 de Omgevingswet in werking getreden. Een aantal woningbouwprojecten en vrije kavelwoningen zijn eind 2023 ingediend, zodat zij onder de oude regelgeving werden behandeld. Dit was eerder dan verwacht.
14. Planmatig onderhoud wegen (€ 609.690 voordeel)
Het in het 4e kwartaal 2023 geplande asfaltonderhoud aan de Carnisserbaan, rotonde Rostock en diverse rijbanen en fietspaden is uitgesteld vanwege weersomstandigheden (veel regen en temperatuur lager dan 5 graden). Het onderhoud wordt in 2024 uitgevoerd. De onderhoudskosten vallen hierdoor € 326.201 lager uit.
De degeneratie vergoedingen van nuts- en telecombedrijven zijn € 283.489 hoger als gevolg van meer graafwerkzaamheden. Enerzijds is zo’n € 140.000 extra binnengekomen als vergoeding voor het herstellen van gezaagde asfaltsleuven op de Bakkersdijk, Middeldijk en Ziedewijdsedijk (n.a.v. een aparte afspraak buiten de glasvezel-sok om). Anderzijds is een aantal langlopende (jaaroverstijgende) gasvervangings- en netverzwaringsprojecten in 2023 afgerekend. Per saldo bedraagt het voordeel € 609.690.
15. Riolering (€ 204.832 voordeel)
Voor riolering geldt het systeem van gesloten financiering. Hierin worden zogenaamde toegerekende kosten meegenomen, te weten personeelskosten en overhead, materieel, kolkenreinigen, straatvegen, onderhoud watergangen en btw. Omdat de kosten in 2023 hoger waren dan begroot, valt ook de toerekening hoger uit. Er is daardoor een voordeel van € 204.832.
Begroot 2023 Werkelijk 2023 Afwijking 2023
Personeelskosten 396.400 434.575 38.175
Kwijtscheldingen 106.300 76.422 -29.878
Overhead 380.500 417.192 36.692
Materieel 6.400 6.359 -41
Kolkenreinigen 101.000 112.898 11.898
Straatvegen 163.100 255.796 92.696
Onderhoud watergangen 157.200 161.969 4.769
BTW 523.900 574.421 50.521
Totaal 1.834.800 2.039.632 204.832
16. OZB (niet)woningen (€ 224.382 voordeel)
De totale definitieve WOZ-waarde van zowel de woningen als niet-woningen blijkt hoger te zijn dan waar bij de begroting van uit was uitgegaan. Daarnaast zijn de OZB-aanslagen woningen minder bijgesteld als gevolg van toegekende bezwaren. Voor niet-woningen zijn in 2023 nog aanslagen over voorgaande jaren (2021 en 2022) opgelegd. Dit heeft geleid tot een incidentele extra OZB-opbrengst.
17. Brandbestrijding (€ 180.237 voordeel)
De inwonersbijdrage is met € 189.000 verhoogd in de 2e Tussenrapportage 2023 op basis van de 1e begrotingswijziging van de VRR. De bijdrage is uiteindelijk lager uitgevallen. Daarnaast is de VRR er van uitgegaan dat de wijkbrandweer het hele jaar ingezet zou worden. Daarop is ook het budget afgestemd. Uiteindelijk is de wijkbrandweer begin oktober ingezet, waardoor de kosten lager uitvielen.
18. Uitvoering Duurzaamheidsmaatregelen (€ 152.804 voordeel)
In de 1e Tussenrapportage 2023 is een bedrag van € 250.000 beschikbaar gesteld voor de tijdelijke subsidieregeling energiecompensatie maatschappelijke organisaties. Hiervan is eind 2023 nog een bedrag van € 152.804 over. Voorgesteld wordt om € 75.000 door te schuiven voor de te verwachten aanvragen in 2024 die tot 1 augustus 2024 ingediend kunnen worden.
19. Integraal Veiligheidsbeleid (€ 130.416 voordeel)
Het budget 'Integraal Veiligheidsbeleid' is voor een groot deel niet benut. De voornaamste reden is dat
de camera’s later zijn geleverd dan verwacht, waardoor het budget voor onderhoud in 2023 niet is gebruikt. Daarnaast is het extra budget voor de aanpak van criminaliteit niet uitgegeven. Dit was bestemd voor de aanpak van criminaliteit in Vrijenburg. De kosten hiervan zijn door derden betaald.
20. Buurtsportcoaches (€ 121.936 voordeel)
KijkOpWelzijn zet jaarlijks buursportcoaches in om sport- en beweegactiviteiten te organiseren. Een deel van deze kosten (40%) is in 2023 ten laste van de Specifieke Uitkering Brede Combinatiefunctionaris Regeling gekomen, waardoor het budget niet volledig uitgegeven is.
21. Rente lang- en kortlopende geldleningen (€ 117.400 voordeel)
In 2023 was sprake van een tijdelijk financieringstekort dat gefinancierd is met kortlopende leningen. Daarnaast is de ontvangen rente op de schatkistrekening hoger dan verwacht (3,88% eind 2023 t.o.v. 1,89% eind 2022). Per saldo is er een nadeel op de rente kortlopende leningen van € 137.067.
In de begroting 2023 is uitgegaan van het afsluiten van een langlopende lening van € 18,2 miljoen. Deze hoefde niet afgesloten te worden, met name door achterblijvende investeringsuitgaven en de ontvangst in 2023 van een rijksbijdrage van € 8,9 miljoen voor bovenplanse infrastructuur voor de Stationstuinen, boven op het bedrag van € 12,5 miljoen eind 2021. Het voordeel op de rente langlopende leningen bedraagt € 264.639. De bankkosten zijn € 10.172 hoger uitgevallen, waardoor er totaal een voordeel is van € 117.400 op de post financiering.
22. Milieubeheer (€ 106.479 voordeel)
Dit voordeel komt door het incidenteel budget dat bedoeld was voor de afvoer van vervuilde grond langs de Zuider Carnisserweg. Deze werkzaamheden zijn in 2023 niet uitgevoerd. Hiervoor wordt nu een tijdelijke vergunning aangevraagd om in de tussentijd een oplossing te zoeken om de grond op te ruimen of nuttig toe te passen.
23. Gronden en landerijen (€ 103.664 voordeel)
De opbrengst uit pachten en huren is ca. 14% hoger dan begroot door hogere inkomsten voor opstalrechten en verhuur van gronden/volkstuinen.
24. Wijkveiligheid (€ 100.000 voordeel)
Het budget voor de ‘wijkveiligheid’ is in 2021 incidenteel verstrekt vanuit de motie ‘verkeer- en sociale veiligheid’. Het budget is van 2021 doorgeschoven naar 2022 en vervolgens naar 2023. Vanuit de genoemde motie werd tevens budget beschikbaar gesteld voor de tijdelijke inzet van 2 leefbaarheids BOA’s. Het budget is onbenut gebleven en komt te vervallen. Het vervallen van het budget heeft geen gevolgen voor de BOA formatie; deze blijft op 10 FTE. Uiteraard worden de boa's wel ingezet op het thema leefbaarheid.
Budgetoverhevelingen 2023
In de jaarrekeningen 2023 van de GR BAR-organisatie en Barendrecht is sprake van een onderbesteding op enkele budgetten die voor een specifiek doel ter beschikking gesteld waren. Voorgesteld wordt deze door te schuiven naar 2024.
BAR-Organisatie
25. Ontvlechtingsbudget BAR-Organisatie (€ 738.500 doorschuiven naar 2024)
Dit is toegelicht bij nr. 12.
Gemeente Barendrecht
26. Klimaatkasten Rehobotschool (€ 25.500 doorschuiven naar 2024)
Hiervoor is door de raad op 18 april 2023 (voorstel Doorgeschoven prestaties/projecten 2022) een budget van € 67.600 beschikbaar gesteld. Dit betrof de vergoeding van de verzekeraar voor de vandalismeschade aan de klimaatkasten. De installateur is bezig met het uitvoeren van de herstelwerkzaamheden. De eerste twee termijnen zijn in 2024 afgerekend. De laatste termijnen zullen in 2024 volgen.
27. Project Jong Vermogen (€ 13.500 doorschuiven naar 2024)
In de 2e Tussenrapportage is € 82.500 beschikbaar gesteld voor het Project Jong Vermogen, een leerwerkbedrijf voor jongeren in Barendrecht. Hiervan is €13.500 over. Dit is nodig voor het project dat doorloopt in 2024.
28. Uitvoeren Duurzaamheidsmaatregelen (€ 75.000 doorschuiven naar 2024)
Dit is toegelicht bij nr. 18.
29. Programma Geluid en Lucht (€ 21.100 doorschuiven naar 2024)
Er is een bedrag van € 21.100 over op het onderdeel Geluid. Dit restantbedrag is in 2024 nodig voor het afronden van het Programma Geluid en Lucht.
30. Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (€ 35.000 doorschuiven naar 2024)
Vanwege een gebrek aan capaciteit bij de afdeling Vastgoed en een langere periode die nodig was voor afstemming met de schoolbesturen is de planning uitgelopen. Hierdoor zal het IHP pas in maart 2024 worden afgerond i.p.v. in 2023. Het bijbehorende budget van € 35.000 is hiervoor nodig.
De doorgeschoven bedragen zullen in 2024 beschikbaar gesteld worden door een onttrekking aan de algemene reserve.
Budgetoverhevelingen 2023
In de jaarrekeningen 2023 van de GR BAR-organisatie en Barendrecht is sprake van een onderbesteding op enkele budgetten die voor een specifiek doel ter beschikking gesteld waren. Voorgesteld wordt deze door te schuiven naar 2024.
25 | Ontvlechting BAR-Organisatie | 738.500 | |||
---|---|---|---|---|---|
Budgetoverhevelingen GR BAR-Organisatie | 738.500 | ||||
26 | Klimaatkasten Rehobotschool | 25.500 | |||
27 | Project Jong Vermogen | 13.500 | |||
28 | Uitvoering Duurzaamheidsmaatregelen | 75.000 | |||
29 | Programma Geluid en Lucht | 21.100 | |||
30 | Integraal Huisvestingsplan Onderwijs | 35.000 | |||
Bugetoverhevelingen gemeente Barendrecht | 170.100 | ||||
Totaal budgetoverhevelingen 2023 | 908.600 |